موسيقي از نگاه عقل و دين 1
موسيقي
از نگاه
عقل و دين
مقدمه
احترام به سنت ها و عادات ايراني ، اگر از هر گونه خرافه تهي باشد و با ارزش هاي مكتبي و فرهنگ اصيل ايراني مخالف نباشد بي اشكال است . شادي كردن در مراسم عروسي ، وليمه دادن در بازگشت از سفر ، جشن هر ساله در سالروز ازدواج ، برگزاري جشن تكليف ، جشن نوروز و به ديدار اقوام و بزرگان فاميل شتافتن در آغاز سال جديد ، نه تنها منفي نيست ، بلكه داراي آثار مثبت رواني ، تربيتي و اجتماعي هم هست ؛ و از سوي پيشوايان ديني و بزرگان اخلاق و عرفان نيز ، برخي از جشن ها كه داراي بار تربيتي است مثل جشن تكليف ، توصيه و تأكيد شده است .
سيد بن طاووس خطاب به فرزندش مي نويسد : « فرزندم محمد ، روز بلوغ خود را به خاطر بسپار و آن را براي هميشه گرامي بدار و هر سال در چنين روزي ، در راه خدا صدقه بده ، اطعام كن و شكر خداي را به جاي آور كه به تو ، توفيقِ بزرگ تشرف به بارگاهش را عنايت فرموده است » .
بي ترديد مراسم عقد و عروسي و ساير جشن ها بايد شاد برگزار شود ؛ اما بايد حرمت ارزش هاي ديني و فرهنگ اصبل ايراني محفوظ بماند ؛ چگونه دو زوج مسلمان رضايت مي دهند كه زندگي شان را با شكستن مرزهاي الهي و جريحه دار نمودن قلب نازنين امام زمان (عج) شروع كنند ؟
حضرت آيت الله بهجت فرمود : « با وجود اعتقاد داشتن به رئیسی که چشم بيناي خداوند است ، آیا می توانیم از نظر الهی فرار کنیم و یا خود را پنهان کنیم ؛ و هر کاری را که خواستیم ، انجام دهیم ؟چه پاسخی خواهیم داد ؟ »
در مراسم عروسي حضرت زهرا (س) كه در شب برگزار شد ؛ رسول خدا (ص) توصيه فرمودند كه دختران عبدالمطلب و زنان مهاجر و انصار ، در شب عروسي حضرت فاطمه (س) ، به دنبال آن بانوي بزرگوار حركت كنند ، شادي نمايند ، شعر بخوانند و ذكر « الله اكبر » و « الحمد لله » بر زبان جاري سازند و از چيزي كه خداوند بر انجام آن رضايت ندارد ، پرهيز كنند .
رسول گرامى اسلام (ص) مى فرمايد : طعام دادن در وقت تزويج از سنت پيغمبران است .
امام علي بن موسي الرضا (ع) فرمود : از سنت پيامبر اكرم (ص) ، طعام دادن در هنگام ازدواج است .
شركت مؤمنين در مهمانى هاى لهو و لعب جايز نيست
بعضى از مهمانى ها ، فقط براى خوشگذرانى و انجام كارهاي لهوي و پايكوبى با ابزار موسيقي است و هيچ گونه قصد قربتى در كار نيست . در اين گونه مهمانى ها ، چون با فرمان الهي مخالفت مى شود ، مؤمنان حق شركت در اينگونه مهماني ها را ندارند .
گوش دادن به موسيقى هاي مطرب هرچند در مراسم عروسى و شادى هم باشد ، حرام است ... امام جعفر صادق (ع) مى فرمايد : سزاوار نيست مؤمن در مجلسى شركت كند كه در آنجا گناه مى شود و او قدرت تغيير آن مجلس و جلوگيرى از آن را ندارد .
سؤال : آيا شركت در مجالس عروسي كه رقص هست جايز است ؟
جواب : شركت در چنين مراسمي در هر يك از صورت هاي زير حرام است :
الف ) اگر موجب تشويق به گناه مثل رقص و ... باشد .
ب ) اگر مجلس به گونه اي باشد كه عنوان ( مجلس لهو لعب ) بر آن صادق باشد .
ج ) اگر خود نيز شخصاً به آن اعمال خلاف شرع ، مبادرت ورزد .
سؤال : آيا مي شود در عروسي اقوام نزديك شركت كرد ، درحالي كه آنها در آن مجالس رقص و پايكوبي مي كنند ؟ جواب : شركت در مجلس معصيت جايز نيست . مي توانيد وقتي شركت كنيد كه رقص و موسيقي آنها خاتمه يافته است .
سؤال : شركت در مراسم عروسي كه ترانه و رقص اجرا مي شود چه حكمي دارد؟
جواب : شركت در اين گونه مجالس جايز نيست .
بنابراين در قرآن كريم و سنت امامان معصوم (ع) ، يك مورد يافت نمي شود كه با نفس شادي مخالفت كرده باشند ؛ بلكه مخالفت با رفتار گناه آلود و شادي هاي گذرا و مبتذلي است كه انسان را از درك شادي هاي عميق و پايدار و از تجربه يك زندگي پاك محروم مي سازد .
امامان ما فرمودند : شيعيان ما در شادي ما ، شادمانند . و در حزن و اندوه ما ، اندوهگين . و يا فرمودند : با چهره‌اي گشاده با هم ديگر ملاقات كنيد و اگر در درون شما ، اندوه و غصه‌اي وجود دارد ، آن را به رخ ديگران نكشيد و نگذاريد كام ديگران را تلخ كند .
اما اگر در جامعه ما « اصل اعتدال » رعايت نمي‌گردد و به سرور و شادي ، در مناسبت‌هاي شاد به اندازه مراسم عزاداري و گريه ، اهميت داده نمي‌شود ، ناشي از برداشت ناقص و عادت غلط « دينداران » است نه اينكه دينداري راستين آن را ايجاب كرده باشد !
بنابراين مخالفت دين اسلام ، با برخي از مظاهر شادي همانند موسيقي مطرب ، رقص و ارتباط عاطفي و پنهاني با نامحرم بخاطر تأثير سوء رواني و رفتاري آنها است ، گناهاني كه در كاهش ضعف اراده و خروج از دايرة بندگي نقش اساسي دارند .
برگزاري جشن ازدواج ، خاطره انگيز ترين واقعه زندگي است ، اما آلوده كردن آن به رقص هاي دسته جمعي ، استفاده از نوشابه هاي حرام و شكستن مرزهاي ارتباطي زنان و مردان و يا خواندن اشعار مبتذل جنسي با صداي گوش خراش و آزار دهنده خوانندگان بازاري ، آن هم با ايجاد مزاحمت براي سايرين ، با هيچ اصل اخلاقي و ديني و آيين شهروندي قابل دفاع نيست . ايرانيان مسلمانند و مسلماني قاعده دارد و انجام اين دسته امور با فرهنگ اصيل ايراني همساز نيست . و يا استفاده از موسيقي هاي لهوي و شهواني ، در برگزاري جشن ختنه سوران و جشن تولد ، ، آنگونه كه در بعضي از خانواده ها مرسوم است با كدام اصل روان شناختي و تربيتي و ديني قابل دفاع است ؟
تأسف و دردي كه جاي دارد انسان مسلمان ايراني از غصه بميرد ، اين است كه در برخي از شهرستان ها ، برخي از دوستداران امام زمان (عج) ، در روز گرامي داشت اعياد مذهبي ، به جاي شادي هاي حلال و مولودي خواني و ذكر فضايل اهل بيت (ع) ، با دعوت از خوانندگان و يا گذاشتن موسيقي هاي مبتذل و حرام در كنار خانه ها و مغازه ها ، رفتاري دور از شأن مسلمان ايراني را به نمايش مي گذارند .
سالروز ميلاد مهدي موعود (عج) ، روز تعالي روح ، روز ابراز محبت قلبي نسبت به خاندان عصمت و طهارت (ع) و روز بازگشت به سوي خداي رحمان و حقيقت قرآن كريم است ، نه انجام رفتارهايي كه بي ترديد با تعاليم مكتبي و فرهنگ اصيل ايراني سازگار نيست .
به خدا قسم باورم نمي شود ! برگزاري جشن ميلاد مهدي موعود (عج) با ساز و دهل ؟! گرامي داشت سالروز ولادت حضرت حجت (عج) با نوارهاي خوانندگاني كه در تمام عمر شان ، از نماز و ارتباط با خداي رحمان و امام زمان (عج) محروم بودند ؟!
بياييم ، طرح نويي در اندازيم ، و در اعياد ملي و مذهبي ، با اجراي مراسمي شاد و مفرّح ، اما تهي از هر گونه گناه ، آيين هاي اسلامي و سنت هاي خوب ايراني را گرامي بداريم ، و در سالروز ميلاد با سعادت امام زمان (عج) به جاي جريحه دار نمودن قلب مهدي زهرا (عج) ، او را شاد سازيم .
امام زمان (عج) همه جا حضور دارد !
حضرت امام (ره) مي فرمايد : « بدانبد كه تحت مراقبت هستید ، نامه اعمال ما می رود پیش امام زمان (عج) ، هفتهای دو دفعه ( به حسب روایت ) ؛ نكند كه خدای نخواسته از من و شما و سایر دوستانِ امام زمان (عج ) چیزی صادر بشود كه موجب ناراحتي امام زمان (عج) باشد »
« رهبر همه ما و شما ، وجود مبارك بقیه الله (عج) است ، و باید ماها و شماها طوری رفتار كنیم كه رضایت آن بزرگوار را ، كه رضایت خداست ، بدست آوریم »
ديدگاه بزرگان علم و معرفت در مورد موسيقي
حكم شرعي موسيقي و رقص و روابط ميان زنان و مردان ، بدون هيچ گونه ابهامي ، در فقه اسلامي روشن است ، و وظيفه هر مسلمان ايراني اين است كه حدود الهي را ، به حكم بندگي در همه جا محترم بشمارد .
عزيزان خدا ! همة ما مي دانيم كه در عروسي ها ، جشن تولد ها ، و در ديگر جشن هاي متنوع ايراني ، حرام خدا حلال نمي شود ، پدران و مادران محترم بدانند كه كودكان و نوجوانان عزيز ما ، نظاره گر رفتار ما هستند ، و رفتارهاي امروز ما ، الگوهاي فرداي زندگي آنان را شكل مي دهد .
رسول خدا (ص) فرمود : « هر كس سنت خوبى را باب كند ، حسنه آن را دارد ، و ثواب هر كس هم كه به آن عمل كند دارد ، و هر كس سنت بدى را باب كند هم گناه آن عمل را دارد و هم گناه هر كس كه آن گناه را مرتكب شود، و اين جريان تا روز قيامت ادامه دارد » .
برخي از فقهاي بزرگوار مي فرمايند : غنايي كه به حكم آيات و روايات و اجماع فقها ، حرام است ، غناي لهوي و شهواني است كه موجب انحرافات اخلاقي فرد و جامعه مي گردد . از ديدگاه بسياري از فقيهان معاصر ؛ شنيدن و نواختنِ « غنا و موسيقي مطرب » حرام است نه غير مطرب ؛ و ياد گرفتن و ياد دادن غنا و موسيقي لهوي و خريد و فروش آلات مختص به لهو ، حرام است ؛ اما غير مطرب حرام نيست .
« غنا » مجموع آواها يا آهنگهايى است كه طربانگيز (مطرب) باشد ، يعنى در انسان حالتى بيافريند كه عقلانيت ، انسانيت و ارادى بودن آدمى را كمرنگ يا بىرنگ سازد ؛ نوعى سبكى و بيخودى در وجود انسان به خاطر شدّت شادى يا غم پديد مىآورد كه به آن « طرب » مىگويند .
پس « مطرب » آن چيزي است كه نفس و عقل آدمي را تحت تاثير و تسخير خويش قرار مي دهد و شخص را داراي شخصيتي مي سازد كه به گونه اي غيراختياري ، از خود ، حركات و سكنات نامناسب بروز مي دهد . پس حالت طرب ، به خفت و سبكي عقل گويند كه از طريق غنا براي انسان حاصل مي شود ، و او را از حدّ اعتدال خارج مي كند .
از نگاه فقيهان والا مقام ، اگر صدا و آهنگ ، متناسب با مجالس گناه و فسق و فجور (رقص ، شراب و فساد جنسى) باشد ، حرام است . زيرا انسان را از « انسانيّت » به سمت « ارضاي قواي شهواني و فساد و فحشا » سوق مىدهد ؛ و زمينه پردهدرى ، بىحيايى و خروج از مرز بندگى پروردگار را فراهم مىسازد .
مقام معظم رهبري در پاسخ به اين سؤال كه : ملاك تمييز موسيقي حلال از حرام چيست ؟ وآيا موسيقي كلاسيك حلال است ؟ فرمود : هر موسيقي كه به نظر عرف ، موسيقي لهوي و مطرب كه مناسب با مجالس عيش و نوش است باشد ، موسيقي حرام محسوب مي شود و فرقي نمي كند كه موسيقي كلاسيك باشد يا غيركلاسيك . تشخيص موضوع هم موكول به نظرِ عرفيِ مكلّف است و اگر موسيقي اين گونه نباشد ، بخودي خود اشكالي ندارد .
و نيز فرمود : « موسیقی اگر انسان را به بیکارگی و ابتذال و بیحالی و واخوردگی از واقعیّتهای زندگی و امثال اینها بکشاند ، این موسیقی ، موسیقی حلال نیست ، موسیقی حرام است . موسیقی اگر چنانچه انسان را از معنویت ، از خدا و از ذکر غافل کند ، این موسیقی حرام است . موسیقی اگر انسان را به گناه و شهوترانی تشویق کند ، این موسیقی حرام است . نظر اسلام این است .
اینهایی را که من گفتم ، بعضی از آنها در موسیقی بیکلام و در سازهاست و بعضی هم حتّی در کلمات ؛ یعنی ممکن است فرضاً یک موسیقی سادهی بیضرری را اجرا کنند ؛ لیکن شعری که در این موسیقی خوانده میشود ، شعر گمراه کنندهیی باشد . شعر تشویق کنندهی به بیبندوباری ، به ولنگاری ، به شهوترانی ، به غفلت و این طور چیزها باشد ، آن وقت حرام میشود .
آيت ا... بهجت مي نويسد : غنا ، كشيدن صدا و گردش آن در حنجره است ، به گونهاى ويژه ، كه طربآور بوده و به علت شدّت شادمانى ( به واسطه خيال وصول به محبوب ) و يا حزن و اندوه ( به واسطه خيال فراق و دورى او ) ، موجب سبكى در انسان گردد ؛ و علامت آن مناسبت داشتن با مجالس اهل فسوق است .
ويكتور هوگو نويسنده مشهور فرانسوي مي نويسد : علت اين كه ما از موسيقي خوش مان مي آيد اين است كه در عالم خيال ها فرو ميرويم .
كانت فيلسوف مشهور آلماني مي گويد : موسيقي اگر از همه هنر ها مطبوعتر باشد ، ولي چون به بشر چيزي نمي آموزد ، از تمام هنرها پست تر است .
افلاطون حكيم مىگويد : «آن كس كه همه عمر را به ترنّم نغمات و حظّ از زيبايى صوت مىگذراند ، همانطور كه آهن در اثر آتش نرم مىشود ، عنصر « غيرت » در نفس وى ملايم مىگردد و طولى نخواهد كشيد كه « شجاعت » وى نيز تحليل رود »
فارابى درباره موسيقى لهوى مىنويسد : « اشعارى كه داراى محتواى هزلى و لهوى هستند ، اغلب براى سرگرمى و تفريح خوانده مىشوند . كه بالتبع صداها و لحن ها هم ، متناسب همان اشعار لهوى است و اين سبك كردن و حقير نمودن شأن الحان است كه تمام شرايع و اديان الهى آن را نهى كردهاند . چنان كه در زمان ما كاربرد موسيقى نزد مؤمنان ناپسند تلقى مىشود ؛ و اين به دليل بهرهگيرى نادرست از موسيقى است »
از مهمترين آثار گناه ، ضعف اراده است و گوش دادن به موسيقي هاي حرام ، مهمترين عامل براي ضعف اراده و انجام گناهان بزرگتر است .
حضرت امام (ره) دراين باره مي نويسد : « اى عزيز، بكوش تا صاحب عزم و اراده شوى ؛ كه خداى ناخواسته اگر بىعزم از اين دنيا رحلت كنى ، انسان صورى بى مغزى هستى كه در آن عالم كه محل كشف باطن و ظهور سريره است ؛ انسان محشور نشوي . و جرأت بر معاصى كم كم انسان را بىعزم مىكند و اين جوهر شريف را از انسان مىربايد » استاد معظم ما مىفرمودند : « بيشتر از هر چه ، گوش دادن به تغنّيات ( موسيقي هاي حرام ) ، سلب اراده و عزم از انسان مىكند ... »
دكتر الكسيس كارل ، فيزيولوژيست و زيست شناس معروف فرانسه مي نويسد : « اصولاً شنيدن موسيقي و كنسرت ، در اعصاب يك نوع اثر تخديري ايجاد مي كند ، اين اثر گاهي آن چنان شديد است كه شنونده را مانند افراد بهت زده مي سازد و لذت فوق العاده اي كه از آن مي برند از همين اثر تخديري است و روشن است كه اين گونه تخديرها زيان هاي فراواني دارد و اگر شدت يابد گاهي ممكن است عقل و انديشه را اسير جذبه ي آهنگ هاي تند موسيقي كند و ديگر نتواند خوب و بد را از تشخيص دهد و بي پروا دست به اعمال نا شايست بزند و در آن حال ، نتواند به عواقب وخيم آن بينديشد »
حضرت امام (ره) موسيقي هاي حرام را تهديدي براي نسل نوجوان و جوان مي داند و مي فرمايد : از جمله چيزهايى كه ذهن جوانان را تخدير مى كند ، موسيقى است . موسيقى سبب مى شود كه مغز انسان ، پس از مدتي ، تبديل مى شود به يك مغز غير جدي و به جاى مغز جدى ، مغز لهوى مى نشيند ، يعني انسان را از جديت بيرون مى كند و متوجه مى كند به جهات ديگر .
در جاي ديگر فرمود : يك آدم افيونى نمى تواند براى مملكت خود فكر كند ، آدمى كه مغزش به موسيقى عادت كرد ، نمى تواند براى مملكتش مفيد باشد ؛ هر كسي بويژه كساني كه از سوي دشمنان خارجي بازى خوردند و براي ترويج موسيقي تلاش مي كنند ، فحشا را ترويج مى كنند ، عُمّال خارجي هستند ، اينان مروج كارهايى اند كه جوانان ما را به تباهى مى كشند ، نتيجه كارشان اين است كه مملكتي را كه قدرتش بايد در دست جوانان باشد ، و جوانان آن را اداره كنند ، اين قدرت را از جوانان مى گيرند ... موسيقي از اموري است كه البته هر كس به حسب طبع خوشش ميآيد ليكن انسان را از جديّت بيرون ميبرد و به يك موجود هزل و بيهوده [ تبديل ميكند] موسيقي فكر انسان را طوري ميكند كه ديگر نتواند در غير محيط موسيقي و شهوات و اموري كه مربوط به موسيقي است ، فكر بكند »
البته كساني كه از درك لذت و شادي هاي عميق و پاك انساني محروم هستند ، و عمري تنها با لذات مادي خو گرفتند ، ترك لذت موسيقي هاي لهوي و شهواني ، يك رؤيا بي تعبير مي ماند ؛ با شگفتي از تو مي پرسند : آيا مي شود بدون ترانه هاي رايج ، زندگي كرد ؟ و يا مي گويند : اگر موسيقي هاي دلكش و داريوش را از زندگي حذف كنيم ، چه بهانه اي براي ماندن وجود دارد ؟!
به نظر نگارنده ، منشأ اختلاف بسياري از مردم با اولياي دين اين است كه اغلب مردم نمي خواهند يا نمي توانند به غير از نيازها و لذات مادي ، به نيازهاي برتر و لذات پاك مادي و معنوي بينديشند ؛ و براي اينان ترك لذائذ رايج كه معمولاً با معصيت خداوند همراه است ، ناشدني است .
بنابراين كساني از زندگي شاد و پاكيزه برخوردار خواهند شد ، كه راه عاقلانه زيستن و خداگونه شدن را بياموزند و براي رها شدن از زندان باورها و انديشه هاي غلط تلاش كنند : « مَنْ عَمِلَ صَالِحًا مِّن ذَكَرٍ أَوْ أُنثَى وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَيَاةً طَيِّبَةً » پس انسان با نگاهي نوين و درست از خداي رحمان و خود و رسالت انساني اش و با استفاده از فنون تغيير ، مي تواند به اذن و ارادة الهي دست به تغيير بزند ، و حال و آينده اش را بگونه اي بسازد كه هيچ شباهتي به گذشته ناكامش نداشته باشد . چشم ها را بايد شست جور ديگر بايد ديد
بنابراين در طول زندگي بشري نمي توانيد حتي يك دانشمند بزرگ و اهل فضيلت را بيابيد ( چه غرب و چه شرق ) كه اهل شنيدن صداهاي لهوي و موسيقي هاي حرام باشد و ديگران را هم بدان توصيه كرده باشد ، ( اگر نشان داريد بياوريد ؟ ) و هميشه مي توان ردّپاي موسيقي هاي لهوي و شهواني را در حرم سراها ، مراكز فساد ، پارتي هاي فضيلت كش و كاباره ها جستجو نمود .
مقام معظم رهبري حضرت آيت الله خامنه اي ، خطاب به مروجان موسيقي ، بت قرن معاصر ، در كشور مي فرمايد : « آموزش موسيقي و نوازندگي به نونهالان و نوجوانان موجب انحراف آنان و ترتّب مفاسد است و جايز نيست . به طور كلي ترويج موسيقي با اهداف عاليه نظام اسلامي منافات دارد . مسؤولين فرهنگي مجاز نيستند ، سليقه هاي شخصي خود را به اسم نشر فرهنگ و معارف در آموزش و پرورش نوجوانان به كار بگيرند . »
« موسیقی اگر چنانچه انسان را از معنویت ، و از ذکر خدا غافل کند ، این موسیقی حرام است . موسیقی اگر انسان را به گناه و شهوترانی تشویق کند ، این موسیقی حرام است . نظر اسلام این است »
انسانها ، در بهرهگيرى از موسيقى ، به سه دسته تقسيم مىشوند :
دسته اول : كسانىاند كه با نگاه لذتجويى به موسيقى روى آورده ، از رسيدگى به ابعاد برتر شخصيت خود غافل ماندهاند و نيازىهاى فطرى خود را تحتالشعاع نيازهاى حسّى قرار دادهاند . تنها بهره اين گروه از موسيقى ، تحريكپذيرى حسى و خيالپردازى است .
دسته دوم : آنانند كه نه چندان بلند همتند و نه بسيار فرومايه . اينان ، در كنار لذتهاى حسّى ، به حفظ شخصيت فردى و اجتماعى خود اهميت مىدهند و تا جايى كه به ابتذال و تخدير نينجامد و از تحصيل و كار باز نمانند ، از موسيقى بهره مىبرند ؛ گرچه ممكن است در خلوت همچون گروه اول عمل كنند .
دسته سوم : كسانى كه نفوس عالى و عقل كامل و طبع بلند دارند . آنان اعضا و حواس و قواى طبيعى را وسيله ارتقاى روح و تقويت عقل خود مىسازند . اينان عشق خود را در خدا مىجويند و رهنمودهاى زندگى خود را از او مىگيرند . آنها بيشتر در پى تحصيل كمالات معنوىاند و جان گرانمايه خود را ارزشمندتر از آن مىبينند كه اسير محسوسات و موهومات شوند . اين گروه يكباره خود را از لذتهاى حسى و وهمى محروم نمىكنند ؛ اما آن جا كه بين حسّ و وهم و عقل تعارض پيش آيد ، جانب عقل را مىگيرند ؛ زيرا نمىخواهند شرافت ذاتى و بلند همّتى خود را به پاى لذتهاى زودگذر مادى (حسّى و وهمى) فدا سازند .
شنيدن موسيقي هاي حرام و تحريك كنندة قواي شهواني ، گاهي سبب قهقهه و گاهي سبب غش كردن مي شود و در مجالس مختلط ، گاهي در اثر تحريك قوة شهويه و ايجاد شادي كاذب ، صدها تجاوز به زنان و دختران صورت گرفته است :
در مجله روشنفكر آمده است : نوازندگان جوان ، وقتي براي دختران و پسران آهنگ هاي تند مي نواختند ، سالن به لرزه مي افتد و دخترها جيغ مي كشند و به سر و كول هم مي كوبند و غش مي كنند ، موهاي خود را چنگ مي زنند و پسر ها هم از هوش مي روند . و در ادامه ، عكس دختري را نشان داده كه در اثر موزيك بي تل ها غش كرده و او را از سالن موزيك بيرون مي برند . فريادهاي تشنج آميز دختران و پسران ، نوازندگان بي رحم را بيشتر تحريك مي كند و موسيقي خود را گوش خراش تر مي نوازند .
امام صادق (ع) فرمود : خانه ای که صدای موسیقی از آن شنیده شود ، سه اثر شوم در آن خانه پیدا می شود :
1ـ اهل آن منزل از بلاها و حوادث طبیعی ایمن نخواهد بود .
2ـ هیچ دعایی در آن خانه مستجاب نمی شود .
3ـ ملائکه رحمت بر اهل آن خانه وارد نمی شوند .
و نيز فرمود : برکت از اهل آن خانه ربوده می شود .